Gdy wigilijna grzybowa na suszonych borowikach wychodzi gęsta i ciężka, zdejmuję garnek z ognia i wkraplam do niej kilka kropli soku z cytryny. Dopiero potem zabielam. Kwas nie trafia wtedy do gorącej, zabielonej zupy, więc nie ryzykuję jej konsystencji, a grzyby pachną wyraźniej niż przed chwilą.
Skąd ta ciężkość w grzybowej?
Grzybowa gotowana na suszonych borowikach albo podgrzybkach ma bardzo mocny wywar. Dochodzą do niego cebula, przyprawy i śmietana na koniec. Każdy z tych składników osobno jest w porządku, ale razem potrafią dać zupę, po której talerzu ma się dość, zanim na stół trafią pierogi.
Zwykle winny nie jest przepis. Brakuje czegoś, co przełamie tłusty, gęsty smak. Bez tego grzybowy aromat przykrywa wszystko inne. Nie dosypuję wtedy kolejnych przypraw i nie dolewam wody. Sięgam po cytrynę, która przed świętami i tak leży w kuchni.
Kilka kropli soku nie robi z grzybowej zupy kwaśnej. Sok odświeża smak, łączy składniki i sprawia, że grzyby czuć mocniej, a nie słabiej.
Kolejność, której trzymam się w Wigilię
Cały trik polega na tym, kiedy i w jakiej kolejności składniki trafiają do garnka. U mnie wygląda to tak:
- Gotuję do końca. Grzyby i warzywa mają być miękkie, a wywar pełny w smaku. Cytryna dodana za wcześnie nie ma jeszcze czego podkreślać.
- Zdejmuję garnek z ognia. Zupa przestaje bulgotać i dopiero wtedy zaczynam doprawiać.
- Wkraplam świeżo wyciśnięty sok po trochu. Dodaję kilka kropli, mieszam i próbuję łyżką. Jeśli trzeba, dodaję jeszcze odrobinę i znowu próbuję.
- Zabielam na samym końcu. Śmietanę wlewam dopiero wtedy, gdy sok jest już dobrze rozmieszany w wywarze, i dokładnie mieszam całość.
Dlaczego cytryna idzie przed śmietaną? Większa porcja kwaśnego soku wlana do gorącej, już zabielonej zupy może zepsuć jej konsystencję. Zamiast gładkiej, kremowej grzybowej łatwo wtedy dostać zupę, która wygląda gorzej, niż smakuje. Dlatego sok trafia u mnie najpierw do samego wywaru, a śmietana dopiero potem.
Ile soku z cytryny dodać?
Sztywnej miary nie podam, bo jej nie ma. Na niewielki garnek zwykle wystarcza kilka kropli, ale dużo zależy od tego, jak mocny wyszedł wywar i co lubią domownicy. Dlatego dodaję sok stopniowo i próbuję po każdej porcji.
Dobrze dobrana ilość działa w tle. Nikt przy stole nie powinien pytać, czemu zupa jest kwaśna. Domownicy mają raczej zauważyć, że grzyby pachną wyraźniej, a zupa nie przytłacza. Jeśli w smaku wyraźnie czuć cytrynę, soku było za dużo.
Jedno zastrzeżenie: gdy grzybowa już przy pierwszej próbie jest wyrazista i lekka, niczego nie poprawiam. Cytryna jest na zupę ciężką, nie na każdą.
Co zrobić, gdy zupa jest już zabielona?
Czasem zabielam odruchowo, zanim pomyślę o cytrynie. Wtedy też da się to poprawić, tylko trzeba działać ostrożniej. Zdejmuję zupę z ognia, wkraplam naprawdę minimalną ilość soku i od razu porządnie mieszam, żeby kwas nie skupił się w jednym miejscu.
Potem próbuję i dopiero wtedy decyduję, czy dodać kolejną kroplę. Nie wlewam soku strumieniem prosto do gorącej, zabielonej zupy, bo to najkrótsza droga do zepsucia konsystencji. Wolę grzybową odrobinę mniej świeżą niż taką, która straciła gładkość.
